De Goelag Archipel

1 min read

COMMUNISME

De Goelag Archipel is een historisch werk van de Russische schrijver Aleksandr Solzjenitsyn (1918-2008).

Het boek beschrijft onder meer de dwangarbeidkampen voor dissidenten in de Sovjet-Unie. Die dissidenten werden strafrechtelijk vervolgd  in het totalitaire Sovjetbewind van de jaren na de Tweede Wereldoorlog.

Het eerste deel is verschenen in 1973 en kreeg meteen veel weerklank. De schrijver ontving immers enkele jaren voordien, in 1970, de Nobelprijs voor Literatuur voor zijn gehele oeuvre. Daarna verschenen er verdere boeken in de reeks.

LIJDENSWEG

Solzjenitsyn vertelt de lijdensweg van miljoenen Russen die slachtoffer werden van het Stalinisme. Zelf werd hij 11 jaar in de ‘archipel’ opgesloten. De term archipel verwijst naar het denkbeeldige eilandenrijk van concentratiekampen verspreid over de Sovjet-Unie.

Hij beschrijft uitvoerig zijn eigen arrestatie en ondervraging. Solzjenitsyn legt bloot hoe wreed de bureaucratie en de geheime politie, die de Russische maatschappij in haar greep had, te werk gingen.

In boek II en III beschrijft hij in beklijvende taal op basis van bewijsstukken van meer dan 200 medegevangenen en archieven hoe het apparaat van de Sovjetrepressie werkte. Er bestond een almachtige staat binnen de staat die regeerde met ijzeren vuist. Hij toont aan hoe mannen, vrouwen en kinderen onderworpen werden aan een gruwelijke behandeling, hoe de geheime politie opereerde, hoe de dwangarbeid in elkaar zat in de kampen en hoe ganse bevolkingsgroepen werden uitgeroeid. Zelfs Russische soldaten die door het Duitse leger waren gevangengenomen werden in de kampen gestoken. Hij toont de moed van de mensen die de waanzin moesten ondergaan.

WAARSCHUWING

Het boek waar hier naar verwezen wordt, is, hoewel 472 pagina’s lang, een summiere inkorting van de originele reeks. Die boekenreeks opende de ogen voor velen in het Westen. Het leverde Aleksandr Solzjenitsyn echter een verbanning uit de Sovjet-Unie op, aangevoerd door de Russische systeempers.

Het is een interessant werk voor leerlingen van de derde graad in het secundair onderwijs die zo een belangrijk onderdeel van de Russische geschiedenis leren kennen tot in het detail. Het boek vormt een waarschuwing voor de waanzin die totalitaire denkwijzen zoals het communisme in zich dragen.

Comments are closed.